Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın istatistiklerine göre Türkiye, 2020 Temmuz ayında önceki yılın aynı ayına göre %85,9 azalışla 933 bin yabancı ziyaretçi ağırladı. Yabancı ziyaretçi sayısı bir önceki aya kıyasla, baz etkisi nedeniyle %334 artış gösterdi. Covid-19 salgını nedeniyle küresel çapta alınan seyahat tedbirlerine paralel olarak yabancı ziyaretçi sayısında rekor düşüşler gerçekleşti.

2020’nin ilk çeyreğinde, yabancı ziyaretçilerden 3 milyar dolar gelir elde edildi. Mart ayında, yabancı ziyaretçilerden bir önceki yılın aynı ayına göre %52,1 azalışla 660 milyon dolar gelir elde edilirken ilk çeyrekteki gelir, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %11,1 azalarak 3,3 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Rus savaş uçağının düşürülmesi sonrası Rusya ile yaşadığımız gerilimin ardından 2015 yılının Kasım ayını takiben yabancı ziyaretçi sayısında keskin bir düşüş yaşanmıştır. 2016’nın sonlarında artan terör olayları ve 2016’yı 2017’ye bağlayan gece gerçekleşen Reina terör saldırısından sonra son 4 yılın en düşük seviyelerine inen turizm verileri, 2017’nin 2. çeyreğinden itibaren toparlanmaya başlamış ve 2020 Şubat’ta kümülatif bazda tüm zamanların en yüksek yıllık yabancı ziyaretçi sayısına, 45,3 milyon kişiyle ulaşılmıştır. Temmuz ayı itibarıyla 12 aylık kümülatif toplam turist sayısı 25.091 bin kişi olmuştur.

Son 2 yılda ziyaretçi sayısında 2019 Nisan ayındaki %24’lük yükseliş dikkat çekerken nominal anlamda ise 2019 Temmuz ayı 946 bin kişi ile en fazla yükselişin yaşandığı ay oldu. 2020 Nisan ve Mayıs ayında ise Covid19 salgını nedeniyle rekor düşüş gerçekleşti.

Türkiye’nin en önemli döviz kalemlerinden birisi olan turizm gelirleri pandemi nedeniyle büyük bir darbe aldı. Salgının mevcut durumu göz önünde bulundurulduğunda, turizmdeki bu durgunluğun başta cari denge olmak üzere ekonomik verilere sert yansıdığı ve yansıyacağı aşikâr.

2020’nin İlk Çeyreğinde 3 Milyar Dolar Gelir

TÜİK, koronavirüs salgınına bağlı olarak sınır kapılarının kapatılması nedeniyle nisan-haziran döneminde anket çalışmalarının gerçekleştirilemediğini, bu nedenle ikinci çeyreğe ilişkin turizm istatistiklerinin yayımlanamayacağını duyurdu.

TÜİK tarafından her çeyrek açıklanan turizm verilerine göre Mart ayında, yabancı ziyaretçilerden bir önceki yılın aynı ayına göre %52,1 azalışla 660 milyon dolar gelir elde edilirken ilk çeyrekteki gelir, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %11,1 azalarak 3,3 milyar dolar olarak gerçekleşti.

2018’den bu yana en yüksek büyüme %24,95 ile 2019 Ekim ayında gerçekleşirken tutar olarak en yüksek turizm geliri 4,3 milyar dolar ile 2019 Ağustos ayında elde edildi.

Kişi Başı Gelir 777 Dolar Oldu

Aylık bazda yabancı ziyaretçi sayısı ve yabancı ziyaretçilerden elde edilen gelirlere bakılacak olursa; 2018 yılında 39 milyonu aşkın yakın yabancı ziyaretçi ülkemizi ziyaret ederken 24 milyar doların üstünde gelir elde edildi.

2019 yılında kişi başı yabancı ziyaretçi geliri geçen seneye göre %4,7 artışla 637 dolar olurken en yüksek kişi başı gelirin elde edildiği ay ise 841 dolar ile Ekim ayı oldu.

2020 yılının ilk çeyreğinde kişi başı elde edilen gelir 777 dolar olarak gerçekleşti. 2020 Mart ayında yıllık bazda %48,9 gibi net bir sıçrama görülmektedir. Ziyaretçi sayısının azalmış olması ve gelen kişilerin turizmden ziyade iş amaçlı gelmesi kişi başı gelirin artmasının temel nedenidir.

Kişi başı gelirin artmasında gelen yabancı ziyaretçilerin sadece otel ve konaklama harcaması yapmaması, hediyelik eşya, seyahat, sağlık ve diğer sektörlerde de harcama gerçekleştirmesi etkili oldu.

En Çok Ziyaretçi Gönderen Ülkeler

Türkiye’ye en çok ziyaretçi gönderen ülkeler sıralamasında, 2020 Temmuz ayında, 199.235 kişi ile Rusya Federasyonu birinci sırada yer aldı.

Yılbaşından bu yana en çok yabancı turist 619.595 kişi ile Almanya’dan gelirken bu sıralamayı Bulgaristan ve Gürcistan takip etti.

Yılbaşından bu yana, yüzdesel düşüşü baz alırsak geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre %91 düşüş kaydeden Rusya’yı %86 düşüş ile İngiltere ikinci sırada, %78 düşüş ile İran üçüncü sırada takip etti.

2019 yılında Türkiye’ye en çok ziyaretçi gönderen ülke 7,1 milyon kişi ile Rusya olmuştu.

2020 Temmuz ayında yabancı ziyaretçi sayısı ülkeler bazında kıyaslandığında pastadan en yüksek payı alan ilk 3 ülke Rusya, Almanya ve İngiltere olurken yılbaşından bu yana kümülatif bazda ilk 3 ülke Bulgaristan, Almanya ve Gürcistan oldu.

Yabancı Ziyaretçilerin Öncelikli Tercihi İstanbul Oldu

Haziran ayında yurt içi ve yurt dışı uçuşların açılmasıyla havayolu ulaşımında canlılıklar yaşanmaya başlandı. Böylelikle havayolları yine en yüksek paya sahip oldu.

Yıllar Bazında Görünüm

Son 11 yıldaki yabancı ziyaretçi sayısı ve yabancı ziyaretçilerden elde edilen gelirin 2009’dan 2015’e kadar sürekli arttığı görülmektedir. Kişi başı gelirin de en yüksek olduğu yıl 754 dolarla 2014 yılı olmuştur. 2019 yılında Türkiye, bir önceki yıla göre %19,5 artış ile 45,1 milyon yabancı ziyaretçiden 28,7 milyar dolar gelir elde ederek hem ziyaretçi sayısı hem de gelir noktasında tüm zamanların rekorunu kırmıştır. 2019 yılındaki 637 dolar olan kişi başı gelir noktasında ise hem 2014 yılında görülen en yüksek tutar olan 754 doların hem de son 11 yıllık ortalama rakam olan 678 doların oldukça altında yer almaktadır.

2015 yılının sonlarında Türkiye’nin Rus savaş uçağını düşürmesi ile başlayan politik kriz nedeniyle takip eden 2015 ve 2016 yıllarında turizm rakamlarında sert düşüşler gerçekleşmiş olup 2017 yılından itibaren toparlanmaya başlamıştır.

Son 10 yılda en büyük yabancı ziyaretçi sayısı düşüşü 11 milyon kişi ile 2016 yılında meydana gelirken aynı yılda elde edilen gelir ise 9 milyar doların üzerinde azalmıştır.

Ziyaretçi sayısındaki en büyük artış ise 2017 ve 2018 yıllarında 7 milyon kişinin üzerinde gerçekleşmiştir.

Bahsi geçen politik krizden sonra 2014 yılı yabancı ziyaretçi sayısını ilk defa 2018 yılında yakalayıp geçmemize rağmen 2014 yılındaki gelir rakamın 2019 yılında geçebilmiş durumdayız. Bunun nedenlerinden biri bahsi geçen iki yıl arasında TL’nin dolar karşısında değer kaybetmiş olmasıdır. Şöyle ki 31.12.2015 tarihinde dolar/TL 2,92 iken 31.12.2018 tarihinde 5,29’a ve 31.12.2019 tarihinde 5,95 seviyesine yükselmiştir. Yani yabancıların Türkiye’deki alım gücü artmış durumdadır.

Rus savaş uçağının düşürülmesi sonrası Rusya ile yaşadığımız politik gerilimin ardından Kasım 2015 sonrası yabancı ziyaretçi sayısında keskin bir düşüş yaşanmıştır. 2016’nın sonlarında artan terör olayları ve 2016’yı 2017’ye bağlayan gece gerçekleşen Reina terör saldırısından sonra son 4 yılın en düşük seviyelerine inen turizm verileri, 2017’nin 2. çeyreğinden itibaren toparlanmaya başlamış ve 2020 Şubat‘ta, kümülatif bazda tüm zamanların en yüksek yıllık yabancı ziyaretçi sayısına, 45,4 milyon kişiyle ulaşılmış, devamında Covid-19 nedeniyle kırılım yaşayarak sert bir düşüş trendine girmiştir. Temmuz ayı itibarıyla 12 aylık kümülatif toplam turist sayısı 25.091 bin kişi olmuştur. Böylelikle Temmuz ayında, son 12 aylık kümülatif yabancı ziyaretçi sayısı en düşük değerini almıştır.

Dünya Turizm Örgütü verilerine göre Türkiye 2018 verilerine göre turist sayısında Avrupa’da 4. Sırada, dünyada 6. Sırada yer almaktadır. Turizm gelirinde ise (2018 verileri) Avrupa’da 6. sırada, dünyada 15. sırada yer almaktadır.

2019 yılı genelinde önceki yıla kıyasla %14,11 artışla 45,1 milyon yabancı ziyaretçi ülkemizi ziyaret ederken 2020 Şubat ayı itibariyle son 12 aylık kümülatif bazda 45,4 milyon yabancı ziyaretçi sayısı 2015’ten bu yana en yüksek rakam olarak kayıtlara geçti. Türkiye toplamda 34,5 milyar dolar turizm geliri elde ederek tüm zamanların turizm geliri rekorunu kırarken bunun 28,7 milyar doları yabancı ziyaretçilerden elde edildi.

2020 Yılının başında Çin’in Wuhan kentinde görülen Covid-19 (yeni tip Koronavirüs) virüsü nedeniyle Dünya Sağlık Örgütü’nün dünya çapında pandemi ilan etmesiyle küresel çapta sıkı tedbirler uygulanmaya başladı. Bu tedbirlerin başında ülkelerin giriş-çıkışlarını sınırlaması ve çoğu ülkenin sınırlarını kapatması yer aldı. Turizm kanadında yaşanacak yavaşlama, hatta düşüş nedeniyle havacılık sektörü başta olmak üzere birçok sektör de negatif etkilendiği ve etkileneceği aşikâr. 2020 Nisan ayında 24 bin kişi ile son zamanların en düşük aylık yabancı ziyaretçi sayısı gerçekleşti.

Harcama türlerine göre yabancı ziyaretçilerden elde edilen gelir kırılımına baktığımızda I. Çeyrekte kişisel harcamalar toplam gelirin %84,1’ini, paket-tur harcamaları ise %15,9’unu oluşturmuştur.

Kişisel harcamaların içinden en yüksek payı %21,7’lik pay ile yeme içme alırken akabinde %21,1’lik pay ile diğer mal ve hizmetler ikinci sırada, %14,6 ile uluslararası ulaştırma üçüncü sırada yer almıştır.

Yabancı ziyaretçilerin konaklama türleri ve geceleme sayıları baz alındığında yabancı ziyaretçilerin toplam gecelemelerinin %39’u arkadaş ve akraba evinde, %37’si otel, pansiyon vb, %12’si ise kendi evinde gerçekleşiyor.

Konaklama türüne göre ortalama geceleme sayıları baz alındığında gelen ziyaretçilerden kiralık evde konaklayanlar ortalama 24,1, kendi evinde konaklayanlar ortalama 17,5, arkadaş-akraba evinde konaklayanlar ise ortalama 16,3 gece konaklıyorlar. Otellerde konaklayan ziyaretçilerin ortalama 4,7 gün gibi düşük bir konaklama gerçekleştirmesi dikkat çekmektedir.

Veriler ışığında ülkemizi ziyaret eden yabancıların kiralık evlerde kalan bölümü daha uzun konaklama yapmaktadır.

BMD

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz